Một trong những câu hỏi phổ biến của học sinh và gia đình khi chuẩn bị du học Mỹ là nên thi những chứng chỉ nào, vì có khá nhiều kỳ thi khác nhau với mục đích riêng biệt. Hiểu đúng vai trò của từng loại chứng chỉ sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian, công sức và chi phí ôn luyện.
Phân biệt SAT, ACT với TOEFL, IELTS
SAT và ACT là hai kỳ thi chuẩn hóa đánh giá năng lực học thuật tổng quát, thường được các trường đại học tại Mỹ sử dụng như một phần trong quá trình xét tuyển bậc đại học. Hai kỳ thi này tập trung vào tư duy toán học, đọc hiểu và lập luận ngôn ngữ, không nhằm đánh giá riêng khả năng tiếng Anh của người học không phải tiếng Anh bản ngữ.
Ngược lại, TOEFL và IELTS là các chứng chỉ đánh giá năng lực tiếng Anh, thường được yêu cầu đối với sinh viên quốc tế đến từ quốc gia không sử dụng tiếng Anh là ngôn ngữ chính, nhằm xác nhận bạn có đủ khả năng ngôn ngữ để theo học các môn học bằng tiếng Anh. Đây là hai loại chứng chỉ có mục đích hoàn toàn khác với SAT và ACT.
Trường nào yêu cầu gì
Trong những năm gần đây, xu hướng test-optional, tức không bắt buộc nộp điểm SAT hoặc ACT, ngày càng phổ biến tại nhiều trường đại học Mỹ, tuy nhiên điều này không đồng nghĩa với việc điểm số không còn giá trị. Nếu bạn có điểm số tốt, việc nộp kèm vẫn có thể giúp hồ sơ nổi bật hơn, đặc biệt với các chương trình học bổng dựa trên thành tích học tập.
Về yêu cầu tiếng Anh, hầu hết các trường đều yêu cầu một trong hai chứng chỉ TOEFL hoặc IELTS, một số trường có thể chấp nhận các chứng chỉ thay thế khác hoặc miễn yêu cầu này nếu học sinh đã học tập một số năm trong môi trường sử dụng tiếng Anh. Bạn nên kiểm tra kỹ yêu cầu cụ thể của từng trường mà mình quan tâm, vì mức điểm tối thiểu và loại chứng chỉ được chấp nhận có thể khác nhau.
Nên chọn TOEFL hay IELTS
Cả hai chứng chỉ đều được công nhận rộng rãi tại các trường Mỹ, sự khác biệt chủ yếu nằm ở định dạng bài thi và cách thi, chẳng hạn TOEFL thường thi trên máy tính còn IELTS có phần thi nói trực tiếp với giám khảo. Việc chọn chứng chỉ nào phù hợp nên dựa vào thế mạnh cá nhân về kỹ năng làm bài, mức độ quen thuộc với định dạng thi, và yêu cầu cụ thể của trường mà bạn định nộp hồ sơ.
Lập kế hoạch ôn luyện hợp lý
Việc ôn luyện các chứng chỉ chuẩn hóa nên bắt đầu sớm, thường trước thời điểm nộp hồ sơ khá lâu để có thời gian thi lại nếu kết quả chưa như mong muốn. Bạn nên xác định rõ mục tiêu điểm số dựa trên yêu cầu của các trường đang nhắm tới, từ đó xây dựng kế hoạch ôn tập theo từng giai đoạn, kết hợp luyện đề, học từ vựng và rèn kỹ năng làm bài theo thời gian quy định.
Ngoài việc tự học, nhiều bạn chọn tham gia các lớp ôn luyện hoặc tìm gia sư để được hướng dẫn chiến lược làm bài cụ thể hơn, đặc biệt với các kỹ năng khó cải thiện trong thời gian ngắn như kỹ năng viết hoặc nói. Quan trọng là duy trì luyện tập đều đặn, thay vì học dồn vào sát ngày thi, để đạt kết quả ổn định hơn.
Cân đối giữa các chứng chỉ và các môn học ở trường
Nhiều học sinh lo lắng rằng việc ôn luyện các chứng chỉ chuẩn hóa sẽ chiếm quá nhiều thời gian và ảnh hưởng đến kết quả học tập chính khóa. Cách giải quyết hợp lý là xây dựng lịch ôn luyện xen kẽ, tận dụng các kỳ nghỉ hoặc thời gian rảnh trong tuần để luyện đề, đồng thời ưu tiên những kỹ năng còn yếu thay vì ôn tràn lan tất cả các phần. Việc giữ cân bằng giữa điểm số ở trường và kết quả thi chuẩn hóa sẽ giúp hồ sơ apply tổng thể trở nên thuyết phục và nhất quán hơn trong mắt hội đồng tuyển sinh.
Câu hỏi thường gặp
Nếu trường không yêu cầu SAT hoặc ACT thì có nên thi không? Nếu bạn tự tin đạt điểm tốt, việc nộp kèm điểm số vẫn có thể là điểm cộng, đặc biệt khi cạnh tranh học bổng, nhưng nếu không tự tin, bạn vẫn có thể tập trung vào các phần khác của hồ sơ.
Điểm TOEFL hoặc IELTS có thời hạn sử dụng không? Có, chứng chỉ thường có thời hạn hiệu lực nhất định, vì vậy bạn nên thi vào thời điểm phù hợp để điểm số còn hiệu lực khi nộp hồ sơ.
Có thể thi lại nếu điểm chưa đạt mong muốn không? Hoàn toàn có thể, hầu hết các kỳ thi này đều cho phép thi lại nhiều lần, bạn chỉ cần lưu ý thời gian và chi phí để lên kế hoạch ôn luyện hợp lý giữa các lần thi.